Θα μπορούσαν τουλάχιστον
να πουν στη μάνα μου
οτι σκοτώθηκα.
Πως μιά σφαίρα στον κρόταφο
έσβησε τον ήλιο του Ιούλη.
Θα μπορούσαν σαν Άντρες
να της πουν οτι σκοτώθηκα.
Οτι κάποιος ψέλλισε μια προσευχή
πάνω απ'τον τάφο.
Φοβήθηκαν φαίνεται τον Θάνατο
που τους αγριοκοίταζε
πίσω απ'τις κόρες των ματιών της.
Δευτέρα 20 Ιουλίου 2009
Τετάρτη 15 Ιουλίου 2009
Κάποιες σκέψεις για το πραξικόπημα
Εκτός από τα προφανή αποτελέσματα τι άλλες επιπτώσεις είχε το πραξικόπημα στην κυπριακή κοινωνία και την μετέπειτα ιστορία της Κύπρου;
Θα αρχίσω με την μοναδική θετική επίπτωση που ήταν κατά την γνώμη μου η εδραίωση της Δημοκρατίας. Όχι απλά με την επιστροφή του Μακαρίου και της νομιμότητας αλλά με το γενικό ξύπνημα των Κυπρίων στη δημοκρατικότητα, το διαχωρισμό των εξουσιών, την έννομη τάξη κλπ. Είμαστε βέβαια ακόμη μακριά από το ιδεώδες αλλά αν κάνουμε την σύγκριση πρίν/μετά θα δούμε τεράστια άλματα προόδου. Για παράδειγμα ο ρόλος του στρατού στην πολιτεία αλλά και στην συνείδηση του πολίτη. Η αλλαγή του εκλογικού συστήματος και οι τακτικές εκλογικές αναμετρήσεις καθώς και οι εναλλαγές ατόμων και πολιτικών συνασπισμών στην εξουσία ήταν αδιανόητες πρίν το '74.
Από την άλλη όμως το πραξικόπημα στιγμάτησε αυτή την ανανεωμένη δημοκρατία. Ο 'κλάδος ελαίας' του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου αποδείχθηκε μπούμερανγκ για τη δημοκρατία αφού από τη μία οι ένοχοι έμειναν ατιμώρητοι και από την άλλη η απουσία κάθαρσης διαιώνισε τη διχόνοια. Το τεράστιο βάρος της ατιμωρησίας και κατ' επέκταση της απόκρυψης της αλήθειας εμπόδίζει ακόμη και σήμερα τους ελληνοκύπριους από το να παρουσιάσουν ένα πραγματικά ενωμένο μέτωπο απέναντι στην Τουρκία. Οι προέδροι που ακολούθησαν τον Μακάριο όπως και οι υπόλοιποι πολιτικοί παράγοντες απέφυγαν επιμελώς να αγγίξουν το ζήτημα αφού από κομματικής/μικροπολιτικής απόψεως το ομιχλώδες τοπίο τους βόλευε (και τους βολεύει) μια χαρά.
Με κάποιο τρόπο το πραξικόπημα έγινε επίσης το χαλί κάτω από το οποίο η ελληνοκυπριακή κοινότητα έκρυψε τη βρωμιά της. Ο Μακάριος και η διακυβέρνησή του έγιναν οι ιερές αγελάδες της κυπριακής ιστορίας. Υπήρχε έλλειμμα δημοκρατίας στη νεαρή Κυπριακή Δημοκρατία; Υπήρχαν παραστρατιωτικές ομάδες υπό τον έλεγχο του προέδρου ή υπουργών; Λειτουργούσε η αστυνομία ως προστάτης του πολίτη ή ως όργανο επιβολής; Αληθεύουν τα όσα λέγονται περί του σχεδίου 'Ακρίτας'; Όλα αυτά ήταν αποτέλεσμα της πολιτικής του Μακαρίου, των πολεμίων του ή και του πολιτικού περιβάλλοντος γενικά την ψυχροπολεμική εκείνη περίοδο;
Η τουρκική εισβολή έκανε κάτι παρόμοιο για τη σχέση μας με τους τουρκοκύπριους. Μας σταμάτησε και μας σταματά ακόμη από το να ψηλαφίσουμε τα προβλήματα που προϋπήρξαν της εισβολής. Τηρήσαμε τις υποσχέσεις που δώσαμε με την υπογραφή των συμφωνιών Ζυρίχης-Λονδίνου; Δώσαμε την ευκαιρία στην νεοσύστατη δημοκρατία μας να λειτουργήσει για το καλό όλων των Κυπρίων ή την βλέπαμε σαν ένα ενδιάμεσο σταθμό προς την Ένωση;
Πολλοί διαβάζοντας αυτή την ανάρτηση θα πουν: Ο Παύλος επικρίνει τον Μακάριο άρα επικροτεί το πραξικόπημα, επικρίνει την ελληνοκυπριακή κοινότητα άρα αποενοχοποιεί την Τουρκία... Εύκολα συμπεράσματα που χρησιμοποιούνται κατά κόρον από πολιτικούς κάθε απόχρωσης και απομακρύνουν τη συζήτηση από την ουσία των πραγμάτων.
Η ουσία όμως είναι ότι μόνο η αλήθεια και η κριτική ανάλυση της ιστορίας θα φέρει την κάθαρση και μόνο όταν γίνει το ίδιο και από την τουρκική πλευρά θα μπορέσουμε όλοι μαζί να προκόψουμε στη Χώρα που λέγεται Κυπριακή Δημοκρατία.
Θα αρχίσω με την μοναδική θετική επίπτωση που ήταν κατά την γνώμη μου η εδραίωση της Δημοκρατίας. Όχι απλά με την επιστροφή του Μακαρίου και της νομιμότητας αλλά με το γενικό ξύπνημα των Κυπρίων στη δημοκρατικότητα, το διαχωρισμό των εξουσιών, την έννομη τάξη κλπ. Είμαστε βέβαια ακόμη μακριά από το ιδεώδες αλλά αν κάνουμε την σύγκριση πρίν/μετά θα δούμε τεράστια άλματα προόδου. Για παράδειγμα ο ρόλος του στρατού στην πολιτεία αλλά και στην συνείδηση του πολίτη. Η αλλαγή του εκλογικού συστήματος και οι τακτικές εκλογικές αναμετρήσεις καθώς και οι εναλλαγές ατόμων και πολιτικών συνασπισμών στην εξουσία ήταν αδιανόητες πρίν το '74.
Από την άλλη όμως το πραξικόπημα στιγμάτησε αυτή την ανανεωμένη δημοκρατία. Ο 'κλάδος ελαίας' του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου αποδείχθηκε μπούμερανγκ για τη δημοκρατία αφού από τη μία οι ένοχοι έμειναν ατιμώρητοι και από την άλλη η απουσία κάθαρσης διαιώνισε τη διχόνοια. Το τεράστιο βάρος της ατιμωρησίας και κατ' επέκταση της απόκρυψης της αλήθειας εμπόδίζει ακόμη και σήμερα τους ελληνοκύπριους από το να παρουσιάσουν ένα πραγματικά ενωμένο μέτωπο απέναντι στην Τουρκία. Οι προέδροι που ακολούθησαν τον Μακάριο όπως και οι υπόλοιποι πολιτικοί παράγοντες απέφυγαν επιμελώς να αγγίξουν το ζήτημα αφού από κομματικής/μικροπολιτικής απόψεως το ομιχλώδες τοπίο τους βόλευε (και τους βολεύει) μια χαρά.
Με κάποιο τρόπο το πραξικόπημα έγινε επίσης το χαλί κάτω από το οποίο η ελληνοκυπριακή κοινότητα έκρυψε τη βρωμιά της. Ο Μακάριος και η διακυβέρνησή του έγιναν οι ιερές αγελάδες της κυπριακής ιστορίας. Υπήρχε έλλειμμα δημοκρατίας στη νεαρή Κυπριακή Δημοκρατία; Υπήρχαν παραστρατιωτικές ομάδες υπό τον έλεγχο του προέδρου ή υπουργών; Λειτουργούσε η αστυνομία ως προστάτης του πολίτη ή ως όργανο επιβολής; Αληθεύουν τα όσα λέγονται περί του σχεδίου 'Ακρίτας'; Όλα αυτά ήταν αποτέλεσμα της πολιτικής του Μακαρίου, των πολεμίων του ή και του πολιτικού περιβάλλοντος γενικά την ψυχροπολεμική εκείνη περίοδο;
Η τουρκική εισβολή έκανε κάτι παρόμοιο για τη σχέση μας με τους τουρκοκύπριους. Μας σταμάτησε και μας σταματά ακόμη από το να ψηλαφίσουμε τα προβλήματα που προϋπήρξαν της εισβολής. Τηρήσαμε τις υποσχέσεις που δώσαμε με την υπογραφή των συμφωνιών Ζυρίχης-Λονδίνου; Δώσαμε την ευκαιρία στην νεοσύστατη δημοκρατία μας να λειτουργήσει για το καλό όλων των Κυπρίων ή την βλέπαμε σαν ένα ενδιάμεσο σταθμό προς την Ένωση;
Πολλοί διαβάζοντας αυτή την ανάρτηση θα πουν: Ο Παύλος επικρίνει τον Μακάριο άρα επικροτεί το πραξικόπημα, επικρίνει την ελληνοκυπριακή κοινότητα άρα αποενοχοποιεί την Τουρκία... Εύκολα συμπεράσματα που χρησιμοποιούνται κατά κόρον από πολιτικούς κάθε απόχρωσης και απομακρύνουν τη συζήτηση από την ουσία των πραγμάτων.
Η ουσία όμως είναι ότι μόνο η αλήθεια και η κριτική ανάλυση της ιστορίας θα φέρει την κάθαρση και μόνο όταν γίνει το ίδιο και από την τουρκική πλευρά θα μπορέσουμε όλοι μαζί να προκόψουμε στη Χώρα που λέγεται Κυπριακή Δημοκρατία.
Τρίτη 7 Ιουλίου 2009
Πρόσφυγες.
Δείτε αυτό και κάντε και μιά βόλτα στη Λήδρας να δείτε την έκθεση φωτογραφίας που στήθηκε με θέμα τους πρόσφυγες και την UNHCR.
Σκέφτομαι ότι ζούμε όλοι μέσα στη φούσκα που είναι ο δυτικός πολιτισμός. Ότι υπάρχει απ'έξω είναι ένας γιγαντιαίος ζωολογικός κήπος. Ότι γίνεται πίσω από το φράχτη μπορεί κάποτε να προκαλέσει συναισθήματα αλλά μέχρι εκεί, ουσιαστικά δεν μας αφορά.
Είναι αυτός ο Πολιτισμός μας πανανθρώπινος; Μπορεί να δώσει λύσεις στα προβλήματα της Ανθρωπότητας ή μόνο να υπερπηδά τα εμπόδια στην δική του περαιτέρω ανάπτυξη;
Κυριακή 21 Ιουνίου 2009
Μια αστυνομική ιστορία από το 1967.
Μπλόκο. Ο καλοκαιρινός ήλιος ήθελε λίγες ώρες ακόμη μέχρι τον ορίζοντα. Το μάγουλο του αστυνομικού δεν ήταν πλέον φρεσκοξυρισμένο και συγκρατούσε μπίλιες ιδρώτα. Έβγαλε το σημειωματάριο του και το στυλό από τοην τσέπη στο στήθος του μπεζ πουκαμίσου της στολής του και ζήτησε με ένα αυταρχικό, ίσως ανεπαίσθητα απειλητικό τόνο την άδεια οδηγού. Έγραψε τα στοιχεία και σήκωσε για μιά στιγμή το πηλίκιο για να σκουπίσει τον ιδρώτα στο μέτωπό του με τον καρπό του χεριού του. Πέρασε στο μπροστινό μέρος του Βολκσβάγκεν και άνοιξε το καπώ χωρίς να ρωτήσει. Ένας κρίκος, ένα παγούρι νερό, μιά βρώμικη κουβέρτα. Το έκλεισε. Έκανε το γύρο του αυτοκινήτου και κοντοστάθηκε στο παράθυρο του συνοδηγού και κοίταξε την εφημερίδα "Η Γνώμη"* που ήταν ριγμένη στην καρέκλα.
-Ωραίαν εφημερίδαν ιθκιαβάζεις ρε φίλε.
-.........
Κάτι έγραψε στο σημειωματάριο και επέστρεψε την άδεια στον ιδιοκτήτη της. Το Βολκσβάγκεν ξαναξεκίνησε θρυμματίζοντας τη σιωπή του απομεσήμερου καισυνέχισε τον δρόμο του προς την Αμμόχωστο.
* "Η Γνώμη" εκδιδόταν από τον Τάκη Ευδόκα, μοναδικό αντίπαλο του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου στις προεδρικές του '68.
-Ωραίαν εφημερίδαν ιθκιαβάζεις ρε φίλε.
-.........
Κάτι έγραψε στο σημειωματάριο και επέστρεψε την άδεια στον ιδιοκτήτη της. Το Βολκσβάγκεν ξαναξεκίνησε θρυμματίζοντας τη σιωπή του απομεσήμερου καισυνέχισε τον δρόμο του προς την Αμμόχωστο.
* "Η Γνώμη" εκδιδόταν από τον Τάκη Ευδόκα, μοναδικό αντίπαλο του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου στις προεδρικές του '68.
Κυριακή 31 Μαΐου 2009
Κυπραίοι.
Εκάθουνταν στη βεράντα τζιαί 'τρώαν χαλλούμιν με την παττίχαν. Που μες'την παρκονόπoρταν εθωρούσαν την τηλεόρασην που εκάθετουν πας'το σύνθετον μες τη σάλα.
Ειδήσεις. Τριάντα πέντε χρόνια από την εισβολή. Εδείχναν τζιείνα τα βίτεο τα μαυρόασπρα. Τα αεροπλάνα όπως τα σιαχίνια πουπάνω που τη Χώρα, αλεξιπτωτιστές, πόμπες. Γενέτζιες που κλαίσιν, μωρά που κλαίσιν, αιχμάλωτοι με τα σιέρκα πας τα ζινίσια. Τζιαι τζιείνη η φωτογραφία που έδειχνεν έναν σκοτωμένον να κρέμμεται ανάποδα που μες τα χαλάσματα.
Αθθυμήθηκεν τα. Την πυράν τζιαι τη σκόνη τζιαι τον πόλεμον τζιαι τον κόσμον να κλαίει. Αθθυμήθηκεν το χωρκόν του τζιαι την μάναν του. Αθθυμήθηκεν τη θάλασσαν τζιαι τα χταπόθκια τζιαι τον τζιύρην του να θερίζει, δρωμένος φούσκα. Έκαμεν να κλάψει μα εσφίχτηκεν τζιαι ίσια που εγεμώσαν νάκκον τα μμάθκια του.
Ετελειώσαν τα βίτεο τζιαι αρκέψαν οι δηλώσεις των πολιτικών.
- Εν καλή η παττίχα μας πόψε α;
- Με τούν'τα νερά φέτη εγινήκαν μέλιν οι παττίσιες!
Ειδήσεις. Τριάντα πέντε χρόνια από την εισβολή. Εδείχναν τζιείνα τα βίτεο τα μαυρόασπρα. Τα αεροπλάνα όπως τα σιαχίνια πουπάνω που τη Χώρα, αλεξιπτωτιστές, πόμπες. Γενέτζιες που κλαίσιν, μωρά που κλαίσιν, αιχμάλωτοι με τα σιέρκα πας τα ζινίσια. Τζιαι τζιείνη η φωτογραφία που έδειχνεν έναν σκοτωμένον να κρέμμεται ανάποδα που μες τα χαλάσματα.
Αθθυμήθηκεν τα. Την πυράν τζιαι τη σκόνη τζιαι τον πόλεμον τζιαι τον κόσμον να κλαίει. Αθθυμήθηκεν το χωρκόν του τζιαι την μάναν του. Αθθυμήθηκεν τη θάλασσαν τζιαι τα χταπόθκια τζιαι τον τζιύρην του να θερίζει, δρωμένος φούσκα. Έκαμεν να κλάψει μα εσφίχτηκεν τζιαι ίσια που εγεμώσαν νάκκον τα μμάθκια του.
Ετελειώσαν τα βίτεο τζιαι αρκέψαν οι δηλώσεις των πολιτικών.
- Εν καλή η παττίχα μας πόψε α;
- Με τούν'τα νερά φέτη εγινήκαν μέλιν οι παττίσιες!
Παρασκευή 22 Μαΐου 2009
Βάρβαροι αγαπημένοι.
Ακούγωντας τις σημερινές ειδήσεις συνειδητοποίησα λίγο παραπάνω πόσο την έχουμε βαμμένη σ'αυτή τη χώρα.
Σε πρώτη φάση κατάλαβα ότι ο Ταλάτ είναι κεφαλοκλειδωμένος από τον τουρκικό στρατό. Η επιμονή του και η συμπεριφορά του στο θέμα του Λιμνίτη μου ψιθυρίζουν ότι οι διαπραγματεύσεις είναι κενές περιεχομένου και ότι τα της λύσης για τους Κυπρίους από τους Κυπρίους είναι άλλο ένα παραμύθι στο τέλος του οποίου οι Κύπριοι ζούν χειρότερα.
Σε δεύτερη φάση οι αντιδράσεις για το έργο που παρουσιάζεται στην Μπιεννάλε της Βενετίας. Κόμματα και υπουργοί λογοκρίνουν την Τέχνη με απίστευτη άνεση. Ο ευρωπαϊκός ΔΗΣΥ καιτο Ευρωπαϊκό Κόμμα απαιτούν την Σοβιετικού τύπου στράτευση της τέχνης στις επιδιώξεις και πολιτικές της Πολιτείας. Δεν είναι απλά γελοίο, επααρχιωτικό ή κομπλεξικό. Είναι καθαρά ΦΑΣΙΣΤΙΚΟ.
Ακόμη χειρότερο είναι το ότι όλα αυτά γίνονται με την εισβολή και την κατοχή στο επίκεντρο. Ούτε στον κόσμο της Τέχνης δεν δικαιούται η Κύπρος να υπάρχει χωρίς το Πρόβλημα. Στην Μπιεννάλε πάμε για να αναδείξουμε το Πρόβλημα, στην Ευρωβουλή πάμε για να αναδείξουμε το Πρόβλημα, στο Champions League πάμε για να αναδείξουμε το Πρόβλημα. Έχουμε κάνει ένα βήμα μπροστά απ'τον Καβάφη: Οι Βάρβαροι έχουν έρθει και εμείς γουστάρουμε, σαν νεανίδα που μόλις πήρε δουλειά στο δημόσιο.
Σε πρώτη φάση κατάλαβα ότι ο Ταλάτ είναι κεφαλοκλειδωμένος από τον τουρκικό στρατό. Η επιμονή του και η συμπεριφορά του στο θέμα του Λιμνίτη μου ψιθυρίζουν ότι οι διαπραγματεύσεις είναι κενές περιεχομένου και ότι τα της λύσης για τους Κυπρίους από τους Κυπρίους είναι άλλο ένα παραμύθι στο τέλος του οποίου οι Κύπριοι ζούν χειρότερα.
Σε δεύτερη φάση οι αντιδράσεις για το έργο που παρουσιάζεται στην Μπιεννάλε της Βενετίας. Κόμματα και υπουργοί λογοκρίνουν την Τέχνη με απίστευτη άνεση. Ο ευρωπαϊκός ΔΗΣΥ καιτο Ευρωπαϊκό Κόμμα απαιτούν την Σοβιετικού τύπου στράτευση της τέχνης στις επιδιώξεις και πολιτικές της Πολιτείας. Δεν είναι απλά γελοίο, επααρχιωτικό ή κομπλεξικό. Είναι καθαρά ΦΑΣΙΣΤΙΚΟ.
Ακόμη χειρότερο είναι το ότι όλα αυτά γίνονται με την εισβολή και την κατοχή στο επίκεντρο. Ούτε στον κόσμο της Τέχνης δεν δικαιούται η Κύπρος να υπάρχει χωρίς το Πρόβλημα. Στην Μπιεννάλε πάμε για να αναδείξουμε το Πρόβλημα, στην Ευρωβουλή πάμε για να αναδείξουμε το Πρόβλημα, στο Champions League πάμε για να αναδείξουμε το Πρόβλημα. Έχουμε κάνει ένα βήμα μπροστά απ'τον Καβάφη: Οι Βάρβαροι έχουν έρθει και εμείς γουστάρουμε, σαν νεανίδα που μόλις πήρε δουλειά στο δημόσιο.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)